پرش به محتوا 
سوالات متداول
سؤالات عمومی
چه چیزی پردیس نور را متمایز می‌کند؟
هدف اصلی در پردیس نور، ارائه خدمات دقیق تصویربرداری پزشکی با استفاده از تجهیزات پیشرفته، در کنار توجه ویژه به آرامش و نیازهای هر بیمار است. تلاش می‌کنیم فرایند پذیرش، انجام تصویربرداری و دریافت نتایج با کمترین زمان انتظار و بیشترین دقت انجام شود.
پردیس نور چه خدماتی ارائه می‌دهد؟
خدمات تصویربرداری پزشکی می‌تواند شامل موارد زیر باشد:
رادیولوژی و تصویربرداری با اشعه X
سونوگرافی و داپلر
تصویربرداری و بررسی‌های تخصصی پستان
سی‌تی‌اسکن (CT)
تصویربرداری تشدید مغناطیسی (MRI)
PET و PET/CT
اسکن‌های پزشکی هسته‌ای
اسکن SPECT و SPECT/CT
بررسی‌های تخصصی تیروئید
نمونه‌برداری و اقدامات مداخله‌ای تصویربرداری
برای اطلاع از ارائه هر خدمت، پیش از مراجعه با مرکز تماس بگیرید.
چه تجهیزاتی در پردیس نور استفاده می‌شود؟
در پردیس نور تلاش شده است از تجهیزات پیشرفته تصویربرداری پزشکی استفاده شود تا تصاویر با کیفیت مناسب برای تشخیص پزشکی تهیه شوند. انتخاب نوع دستگاه و روش تصویربرداری بر اساس درخواست پزشک، وضعیت بیمار و نوع بررسی موردنیاز انجام می‌شود.
آیا برای انجام تصویربرداری به نسخه یا درخواست پزشک نیاز دارم؟
برای برخی از روش‌های تصویربرداری، به‌ویژه بررسی‌هایی که با اشعه یونیزان یا ماده حاجب انجام می‌شوند، همراه داشتن درخواست پزشک ضروری است. بهتر است هنگام تعیین وقت، نوع آزمایش خود را اعلام کنید تا مدارک موردنیاز به شما گفته شود.
مدت انتظار برای دریافت نوبت چقدر است؟
زمان دریافت نوبت به نوع تصویربرداری، شرایط بیمار و ظرفیت مرکز بستگی دارد. برای دریافت نزدیک‌ترین زمان موجود می‌توانید با پذیرش پردیس نور تماس بگیرید.
آیا هزینه خدمات توسط بیمه پرداخت می‌شود؟
پوشش هزینه خدمات تصویربرداری به نوع بیمه، نوع خدمت و قراردادهای مرکز بستگی دارد. برای اطلاع دقیق از هزینه و میزان پوشش بیمه، پیش از مراجعه با واحد پذیرش پردیس نور هماهنگ کنید.
آیا می‌توانم تصاویر MRI، CT یا رادیولوژی خود را مشاهده کنم؟
بله. بسته به سیستم ارائه نتایج پردیس نور، تصاویر و گزارش‌های تصویربرداری می‌توانند به صورت چاپی، دیجیتال یا از طریق سامانه آنلاین در اختیار بیمار قرار گیرند.
نتایج تصویربرداری چگونه ارائه می‌شوند؟
پس از انجام بررسی، تصاویر توسط پزشک متخصص رادیولوژی یا پزشکی هسته‌ای ارزیابی می‌شوند و گزارش تشخیصی تهیه خواهد شد. نحوه تحویل نتیجه بر اساس نوع خدمت می‌تواند به صورت حضوری یا الکترونیکی باشد.
اطلاعات و تصاویر پزشکی من چگونه محافظت می‌شوند؟
اطلاعات پزشکی و تصاویر بیماران محرمانه هستند و دسترسی به آن‌ها باید تنها برای افراد مجاز امکان‌پذیر باشد. پردیس نور در نگهداری و انتقال اطلاعات بیماران، اصول حفظ محرمانگی اطلاعات پزشکی را رعایت می‌کند.
آموزش و توضیحات لازم قبل از تصویربرداری چگونه ارائه می‌شود؟
پیش از انجام بررسی، در صورت نیاز اطلاعات لازم درباره مراحل آزمایش، آمادگی‌های قبل از آن، استفاده از ماده حاجب و عوارض احتمالی در اختیار بیمار قرار می‌گیرد. بیمار همچنین می‌تواند پرسش‌های خود را با کارشناسان یا پزشک مطرح کند.
سر و مغز
بیماری پارکینسون چیست؟
پارکینسون یک بیماری پیشرونده سیستم عصبی است که با کاهش سلول‌های تولیدکننده دوپامین همراه می‌شود و می‌تواند باعث لرزش، سفتی عضلات و کندی حرکت شود.
آیا هزینه بررسی‌های مربوط به پارکینسون توسط بیمه پوشش داده می‌شود؟
پوشش هزینه به نوع بررسی، بیمه و قراردادهای مرکز بستگی دارد. برای اطلاع دقیق از شرایط بیمه در پردیس نور، پیش از مراجعه با پذیرش هماهنگ کنید.
برای میگرن یا سردرد چه بررسی‌های تصویربرداری ممکن است انجام شود؟
بسته به علائم و نظر پزشک، روش‌های تصویربرداری می‌تواند شامل موارد زیر باشد:
سی‌تی‌اسکن (CT)
MRI
رادیوگرافی در موارد خاص
انتخاب روش مناسب باید بر اساس شرح حال و معاینه پزشک انجام شود.
برای بررسی بیماری پارکینسون چه روش‌هایی وجود دارد؟
در ارزیابی برخی بیماران مبتلا به پارکینسون ممکن است از این روش‌ها استفاده شود:
سی‌تی‌اسکن (CT)
MRI مغز
SPECT/CT یا سایر بررسی‌های پزشکی هسته‌ای در موارد انتخاب‌شده
برای بررسی دمانس یا زوال عقل چه روش‌هایی وجود دارد؟
بسته به نوع اختلال و سؤال تشخیصی، بررسی‌ها می‌توانند شامل این موارد باشند:
MRI مغز و در مواردی ولومتری
سی‌تی‌اسکن (CT)
PET/CT با رادیوداروهای مناسب در موارد انتخاب‌شده
در صورت شک به متاستاز مغزی چه بررسی‌هایی انجام می‌شود؟
روش‌های متداول برای ارزیابی متاستازهای مغزی عبارت‌اند از:
MRI مغز
سی‌تی‌اسکن (CT)
انتخاب روش و استفاده از ماده حاجب بر اساس شرایط بیمار تعیین می‌شود.
در صورت شک به صرع چه تصویربرداری‌ای ممکن است لازم باشد؟
MRI مغز یکی از روش‌های مهم تصویربرداری برای بررسی علل ساختاری احتمالی صرع است. نوع پروتکل MRI باید متناسب با درخواست پزشک تنظیم شود.
در صورت شک به تومور مغزی چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
برای ارزیابی تومورهای مغزی ممکن است از این روش‌ها استفاده شود:
MRI
سی‌تی‌اسکن (CT)
PET/CT با رادیوداروی مناسب در برخی موارد
برای بررسی گلیوما چه روش‌هایی وجود دارد؟
بررسی گلیوما می‌تواند شامل این روش‌ها باشد:
MRI مغز
سی‌تی‌اسکن (CT)
PET/CT در موارد خاص و با نظر پزشک متخصص
برای بررسی گلیوبلاستوما چه روش‌هایی وجود دارد؟
در ارزیابی گلیوبلاستوما ممکن است از این روش‌ها استفاده شود:
MRI مغز
سی‌تی‌اسکن (CT)
PET/CT در موارد انتخاب‌شده
در صورت شک به واسکولیت چه بررسی‌هایی ممکن است انجام شود؟
نوع بررسی به عروق و اندام درگیر بستگی دارد و ممکن است شامل موارد زیر باشد:
سی‌تی‌اسکن یا CT آنژیوگرافی
سونوگرافی داپلر
PET/CT در برخی انواع واسکولیت
در صورت شک به سینوزیت چه تصویربرداری‌هایی وجود دارد؟
سی‌تی‌اسکن سینوس‌ها یکی از روش‌های اصلی برای بررسی سینوزیت و ساختمان سینوس‌هاست. MRI در شرایط خاص، به‌ویژه برای بررسی بافت نرم یا عوارض احتمالی، کاربرد دارد.
در صورت شک به التهاب غدد بزاقی چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
برای بررسی التهاب یا اختلال غدد بزاقی می‌توان از این روش‌ها استفاده کرد:
سونوگرافی غدد بزاقی
سی‌تی‌اسکن (CT)
MRI
اسکن یا سینتی‌گرافی غدد بزاقی در موارد لازم
گردن
لنفوم چیست؟
لنفوم به گروهی از بدخیمی‌های سیستم لنفاوی گفته می‌شود و انواع مختلفی مانند لنفوم هوچکین و غیرهوچکین دارد. تشخیص نهایی معمولاً به بررسی بافت و آزمایش‌های تکمیلی نیاز دارد.
برای بررسی لنفوم چه روش‌هایی وجود دارد؟
برای تشخیص، مرحله‌بندی و ارزیابی پاسخ به درمان لنفوم ممکن است از CT، MRI، PET/CT با FDG و نمونه‌برداری استفاده شود. روش مناسب به نوع لنفوم و مرحله بیماری بستگی دارد.
برای بررسی لنفادنوپاتی یا بزرگی غدد لنفاوی چه روش‌هایی وجود دارد؟
بسته به محل و علت احتمالی، بررسی‌ها می‌توانند شامل این موارد باشند:
سونوگرافی
نمونه‌برداری یا FNA
سی‌تی‌اسکن
MRI
PET/CT
برخی اسکن‌های پزشکی هسته‌ای در موارد انتخاب‌شده
برای بررسی غدد لنفاوی بزرگ‌شده گردن چه روش‌هایی وجود دارد؟
برای غدد لنفاوی گردنی معمولاً بر اساس نظر پزشک از روش‌های زیر استفاده می‌شود:
سونوگرافی گردن
نمونه‌برداری با سوزن ظریف یا بیوپسی
CT یا MRI
PET/CT در موارد لازم
برای خشکی دهان یا زروستومیا چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
سونوگرافی غدد بزاقی و در برخی موارد سینتی‌گرافی غدد بزاقی می‌تواند برای ارزیابی عملکرد و ساختار این غدد به کار رود.
تیروئید
ندول تیروئید چیست؟
ندول تیروئید ناحیه‌ای در غده تیروئید است که رشد یا تغییر بافتی موضعی دارد. بیشتر ندول‌ها خوش‌خیم‌اند، اما برخی نیاز به بررسی دقیق‌تر دارند تا احتمال بدخیمی یا اختلال عملکرد تیروئید ارزیابی شود.
برای بررسی ندول تیروئید چه روش‌هایی وجود دارد؟
ارزیابی ندول تیروئید معمولاً بر اساس شرایط بیمار شامل این موارد است:
آزمایش هورمون‌های تیروئید
سونوگرافی تیروئید
اسکن تیروئید در موارد لازم
نمونه‌برداری با سوزن ظریف در ندول‌های منتخب
ندول گرم تیروئید چیست؟
ندول گرم ناحیه‌ای از تیروئید است که فعالیت هورمونی بیشتری دارد و ممکن است به پرکاری تیروئید منجر شود. این ندول‌ها در بسیاری از موارد خوش‌خیم هستند.
برای بررسی ندول گرم چه آزمایش‌هایی انجام می‌شود؟
بررسی ندول گرم می‌تواند شامل این موارد باشد:
آزمایش خون
سونوگرافی
سینتی‌گرافی تیروئید
نمونه‌برداری در صورت وجود اندیکاسیون
ندول سرد تیروئید چیست؟
ندول سرد بخشی از تیروئید است که در اسکن فعالیت کمتری نشان می‌دهد. بسیاری از ندول‌های سرد خوش‌خیم‌اند، اما برخی به بررسی تکمیلی از جمله سونوگرافی و گاهی نمونه‌برداری نیاز دارند.
برای بررسی ندول سرد چه آزمایش‌هایی انجام می‌شود؟
ارزیابی ندول سرد ممکن است شامل این موارد باشد:
سونوگرافی تیروئید
سینتی‌گرافی
نمونه‌برداری با سوزن ظریف در موارد لازم
بیماری گریوز چیست؟
گریوز یک بیماری خودایمنی تیروئید است که معمولاً باعث پرکاری تیروئید می‌شود و در برخی افراد می‌تواند چشم‌ها را نیز درگیر کند.
علائم بیماری گریوز چیست؟
علائم می‌توانند از فردی به فرد دیگر متفاوت باشند و از جمله شامل موارد زیر هستند:
تپش قلب و افزایش فشار یا ضربان
لرزش و اختلال خواب
تغییر وزن و متابولیسم
گواتر
درگیری چشمی
اختلالات قاعدگی یا کاهش باروری
کاهش تراکم استخوان در موارد طولانی‌مدت
برای بررسی بیماری گریوز چه آزمایش‌هایی انجام می‌شود؟
ارزیابی معمول می‌تواند شامل این موارد باشد:
معاینه و مشاوره پزشکی
آزمایش هورمون‌ها و آنتی‌بادی‌های تیروئید
سونوگرافی تیروئید
سینتی‌گرافی در موارد لازم
آیا هزینه بررسی بیماری گریوز توسط بیمه پوشش داده می‌شود؟
پوشش هزینه به نوع بیمه، نوع آزمایش و قراردادهای مرکز بستگی دارد. برای اطلاع دقیق از وضعیت پوشش بیمه در پردیس نور با پذیرش هماهنگ کنید.
تیروئیدیت چیست؟
تیروئیدیت به التهاب غده تیروئید گفته می‌شود و می‌تواند علل خودایمنی، عفونی، دارویی یا سایر علل داشته باشد. انواع حاد، تحت‌حاد و مزمن برای آن مطرح است.
در صورت شک به تیروئیدیت چه بررسی‌هایی انجام می‌شود؟
بسته به نوع تیروئیدیت، پزشک ممکن است از این بررسی‌ها استفاده کند:
آزمایش خون
سونوگرافی تیروئید
سینتی‌گرافی در موارد انتخاب‌شده
آیا هزینه بررسی تیروئیدیت توسط بیمه پوشش داده می‌شود؟
پوشش هزینه به بیمه و نوع خدمت بستگی دارد. برای اطلاع از شرایط بیمه‌های طرف قرارداد پردیس نور، با پذیرش مرکز تماس بگیرید.
تیروئیدیت هاشیموتو چیست؟
هاشیموتو یک بیماری خودایمنی است که باعث التهاب مزمن تیروئید می‌شود و می‌تواند به کاهش تدریجی عملکرد غده و کم‌کاری تیروئید منجر شود.
علائم تیروئیدیت هاشیموتو چیست؟
هاشیموتو ممکن است در مراحل اولیه بدون علامت باشد و در آزمایش‌های دوره‌ای شناسایی شود. با کاهش عملکرد تیروئید، علائم کم‌کاری مانند خستگی، حساسیت به سرما یا تغییر وزن ممکن است ایجاد شود.
برای بررسی هاشیموتو چه روش‌هایی وجود دارد؟
بررسی هاشیموتو معمولاً شامل ترکیبی از این موارد است:
آزمایش هورمون‌ها و آنتی‌بادی‌های تیروئید
سونوگرافی تیروئید
اسکن تیروئید فقط در موارد انتخاب‌شده
آیا هزینه بررسی هاشیموتو توسط بیمه پوشش داده می‌شود؟
میزان پوشش هزینه به بیمه و نوع خدمت وابسته است. برای دریافت اطلاعات دقیق درباره قراردادهای پردیس نور با پذیرش مرکز هماهنگ کنید.
آیا قبل و بعد از جراحی تیروئید می‌توان تصویربرداری انجام داد؟
بله. بسته به نوع جراحی و وضعیت بیمار، پیش یا پس از عمل ممکن است سونوگرافی، آزمایش‌های تیروئید یا بررسی‌های پزشکی هسته‌ای درخواست شود.
برای بررسی ندول بزرگ تیروئید چه روش‌هایی وجود دارد؟
در ارزیابی ندول‌های بزرگ تیروئید ممکن است از این روش‌ها استفاده شود:
آزمایش هورمون‌های تیروئید
سونوگرافی
سینتی‌گرافی
نمونه‌برداری با سوزن ظریف
الاستوگرافی در موارد مناسب
آیا رادیویدتراپی برای برخی بیماری‌های خوش‌خیم تیروئید کاربرد دارد؟
در برخی بیماری‌های تیروئید، از جمله بعضی ندول‌های فعال یا پرکاری تیروئید، درمان با ید رادیواکتیو می‌تواند یکی از گزینه‌های درمانی باشد. امکان انجام این خدمت در پردیس نور باید مستقیماً از مرکز استعلام شود.
تشخیص و درمان بیماری‌های تیروئید چگونه برنامه‌ریزی می‌شود؟
ارزیابی کامل تیروئید معمولاً با ترکیب شرح حال، معاینه، آزمایش‌های هورمونی، سونوگرافی و در صورت نیاز پزشکی هسته‌ای و نمونه‌برداری انجام می‌شود. برنامه درمان بر اساس علت بیماری و نتایج این بررسی‌ها تعیین می‌شود.
برای بررسی ندول خودمختار تیروئید چه روش‌هایی وجود دارد؟
روش‌های بررسی می‌توانند شامل این موارد باشند:
آزمایش هورمون‌های تیروئید
سونوگرافی
سینتی‌گرافی
نمونه‌برداری در موارد لازم
الاستوگرافی
برای بررسی تیروئیدیت خودایمنی چه روش‌هایی وجود دارد؟
ارزیابی تیروئیدیت خودایمنی می‌تواند شامل این موارد باشد:
آزمایش هورمون‌ها و آنتی‌بادی‌ها
سونوگرافی تیروئید
سینتی‌گرافی در شرایط خاص
نمونه‌برداری یا الاستوگرافی در موارد منتخب
در صورت شک به سرطان تیروئید چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
بسته به ویژگی‌های ندول و شرایط بیمار، بررسی‌ها ممکن است شامل این موارد باشند:
آزمایش خون
سونوگرافی دقیق تیروئید و غدد لنفاوی
نمونه‌برداری با سوزن ظریف
سینتی‌گرافی یا سایر تصویربرداری‌ها در موارد لازم
در پیگیری سرطان تیروئید چه بررسی‌هایی انجام می‌شود؟
پیگیری می‌تواند بر اساس نوع سرطان شامل موارد زیر باشد:
آزمایش‌های هورمونی و مارکرهای مرتبط
سونوگرافی گردن
سینتی‌گرافی یا اسکن تمام بدن با ید در موارد لازم
نمونه‌برداری از یافته‌های مشکوک
آزمون تحریک با Thyrogen® چه زمانی استفاده می‌شود؟
در برخی بیماران با سرطان تیروئید تمایزیافته، تحریک با TSH نوترکیب (Thyrogen®) برای بررسی‌های پیگیری مانند اسکن تمام بدن با ید یا سنجش مارکرهای آزمایشگاهی استفاده می‌شود.
کاربردهای درمان سرپایی با ید رادیواکتیو چیست؟
ید رادیواکتیو در برخی بیماری‌های خوش‌خیم تیروئید مانند گریوز، خودمختاری کانونی یا منتشر و بعضی گواترهای ندولار کاربرد دارد. انتخاب بیمار و آماده‌سازی باید توسط متخصص پزشکی هسته‌ای انجام شود.
در کلینیک یا مشاوره تیروئید چه بررسی‌هایی ممکن است انجام شود؟
یک ارزیابی کامل تیروئید می‌تواند شامل این موارد باشد:
سونوگرافی
آزمایش‌های هورمونی
سینتی‌گرافی
نمونه‌برداری با سوزن ظریف
مشاوره تخصصی بر اساس نتایج
در صورت شک به آدنوم پاراتیروئید چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
برای تعیین محل آدنوم پاراتیروئید ممکن است از این روش‌ها استفاده شود:
سینتی‌گرافی پاراتیروئید با Tc-99m sestamibi
سونوگرافی پاراتیروئید و در مواردی الاستوگرافی
سینتی‌گرافی پاراتیروئید چه زمانی استفاده می‌شود؟
این بررسی معمولاً در بیماران دارای هیپرپاراتیروئیدیسم شناخته‌شده، به‌ویژه پیش از جراحی، برای کمک به تعیین محل غده غیرطبیعی استفاده می‌شود.
بازوها و شانه‌ها
شانه یخ‌زده یا Frozen Shoulder چیست؟
شانه یخ‌زده اختلالی در کپسول مفصل شانه است که معمولاً با درد شروع می‌شود و سپس محدودیت و خشکی حرکت شانه ایجاد می‌کند. روند بیماری می‌تواند طولانی باشد.
برای بررسی شانه یخ‌زده چه تصویربرداری‌هایی وجود دارد؟
سونوگرافی شانه و MRI از روش‌هایی هستند که بسته به علائم و نظر پزشک برای بررسی ساختارهای مفصل و بافت نرم شانه استفاده می‌شوند.
قفسه سینه
کارسینوم برونش یا سرطان ریه چیست؟
کارسینوم برونش اصطلاحی برای تومورهای بدخیم منشأگرفته از راه‌های هوایی ریه است. این بیماری انواع مختلفی دارد و تشخیص دقیق نوع آن در انتخاب درمان اهمیت زیادی دارد.
سرطان ریه چگونه ایجاد می‌شود؟
آسیب مزمن به سلول‌های راه‌های هوایی، به‌ویژه در اثر دود سیگار، می‌تواند باعث تغییرات ژنتیکی و رشد کنترل‌نشده سلول‌ها شود. عوامل دیگری نیز در ایجاد سرطان ریه نقش دارند.
علائم سرطان ریه چیست؟
سرطان ریه در مراحل اولیه ممکن است بدون علامت باشد و گاهی به‌طور اتفاقی در تصویربرداری کشف شود. سرفه مداوم، تنگی نفس، درد قفسه سینه یا خون‌ریزی تنفسی از علائمی هستند که نیاز به ارزیابی پزشکی دارند.
پیش‌آگهی سرطان ریه به چه عواملی بستگی دارد؟
پیش‌آگهی به نوع بافت‌شناسی، مرحله بیماری، میزان گسترش و پاسخ به درمان بستگی دارد. تشخیص در مراحل پایین‌تر معمولاً امکان گزینه‌های درمانی بیشتری را فراهم می‌کند.
چه درمان‌هایی برای سرطان ریه وجود دارد؟
درمان بر اساس نوع و مرحله سرطان می‌تواند شامل جراحی، پرتودرمانی، شیمی‌درمانی، درمان هدفمند یا ایمنی‌درمانی باشد. برنامه درمان توسط تیم تخصصی تعیین می‌شود.
در صورت شک به متاستاز ریه چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
بررسی‌های تصویربرداری ممکن است شامل این موارد باشند:
رادیوگرافی قفسه سینه
سی‌تی‌اسکن
MRI در موارد انتخاب‌شده
PET/CT با FDG
برخی اسکن‌های SPECT/CT بر اساس نوع تومور
آنژین صدری چیست؟
آنژین صدری به درد یا فشار قفسه سینه ناشی از کاهش موقت خون‌رسانی به عضله قلب گفته می‌شود و معمولاً با بیماری عروق کرونر ارتباط دارد.
چه عواملی می‌توانند باعث تنگی نفس شوند؟
تنگی نفس علل متعددی دارد، از جمله:
انسداد یا تنگی راه هوایی
بیماری‌های ریه مانند عفونت یا آسم
کاهش اکسیژن‌رسانی
نارسایی قلبی
برخی بیماری‌های مادرزادی قلب
تنگی نفس ناگهانی یا شدید نیاز به ارزیابی فوری پزشکی دارد.
برای بررسی تومورها چه روش‌های تصویربرداری و تشخیصی وجود دارد؟
بسته به محل و نوع تومور، روش‌ها می‌توانند شامل این موارد باشند:
بیوپسی
CT
MRI
سونوگرافی
رادیوگرافی
PET/CT
سینتی‌گرافی
آنژیوگرافی یا تصویربرداری اختصاصی اندام
برای بررسی تنگی نفس چه روش‌هایی ممکن است استفاده شود؟
نوع بررسی به علت احتمالی بستگی دارد و ممکن است شامل رادیوگرافی قفسه سینه، CT، سونوگرافی، بررسی قلب، اسکن‌های پزشکی هسته‌ای یا MRI باشد.
در صورت شک به متاستاز غدد لنفاوی چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
بسته به سرطان اولیه، بررسی می‌تواند شامل این موارد باشد:
CT
MRI
PET/CT با FDG
برخی اسکن‌های اختصاصی مانند PSMA یا گیرنده سوماتواستاتین
سونوگرافی و نمونه‌برداری در نواحی قابل دسترس
برای بررسی پنومونی یا ذات‌الریه چه تصویربرداری‌هایی وجود دارد؟
رادیوگرافی قفسه سینه یکی از بررسی‌های متداول است. در موارد پیچیده، شدید یا مبهم ممکن است سی‌تی‌اسکن نیز درخواست شود.
در صورت شک به آمبولی ریه چه بررسی‌هایی انجام می‌شود؟
CT آنژیوگرافی ریه با ماده حاجب یکی از روش‌های اصلی تشخیص آمبولی ریه است. در برخی بیماران، اسکن پرفیوژن ریه یا بررسی‌های دیگر بر اساس شرایط بالینی استفاده می‌شود.
برای بررسی لنف‌ادم چه روش‌هایی وجود دارد؟
ارزیابی لنف‌ادم می‌تواند شامل معاینه، سونوگرافی و در برخی موارد CT یا روش‌های تخصصی‌تر تصویربرداری سیستم لنفاوی باشد.
پستان
ماموگرافی چیست؟
ماموگرافی یک روش تصویربرداری اختصاصی پستان با دوز کنترل‌شده اشعه X است که برای غربالگری و بررسی تغییرات مشکوک بافت پستان استفاده می‌شود.
ماموگرافی چگونه انجام می‌شود؟
در ماموگرافی، هر پستان برای چند ثانیه بین صفحات دستگاه فشرده می‌شود و معمولاً از چند زاویه تصویر تهیه می‌شود. فشرده‌سازی باعث کاهش حرکت و افزایش وضوح تصویر می‌شود.
آیا ماموگرافی دردناک است؟
فشار دستگاه ممکن است برای برخی افراد ناخوشایند یا دردناک باشد، اما این مرحله معمولاً کوتاه است. حساسیت پستان در طول چرخه قاعدگی می‌تواند میزان ناراحتی را تغییر دهد.
ماموگرافی از چه سنی و با چه فاصله‌ای انجام می‌شود؟
زمان شروع و فاصله ماموگرافی به سن، سابقه خانوادگی، عوامل خطر و دستورالعمل‌های پزشکی وابسته است. افراد پرخطر ممکن است به برنامه غربالگری متفاوتی نیاز داشته باشند؛ زمان مناسب را با پزشک تعیین کنید.
آیا ماموگرافی خطرناک است؟
ماموگرافی از مقدار کم و کنترل‌شده اشعه X استفاده می‌کند. انجام آن بر اساس اندیکاسیون پزشکی و اصول حفاظت پرتویی، مزایای مهمی برای تشخیص زودهنگام بیماری‌های پستان دارد.
بعد از ماموگرافی چه اقداماتی ممکن است لازم باشد؟
اقدام بعدی به نتیجه بستگی دارد. ممکن است فقط پیگیری دوره‌ای کافی باشد یا سونوگرافی، ماموگرافی تکمیلی، MRI پستان یا نمونه‌برداری برای ارزیابی دقیق‌تر درخواست شود.
چه بیماری‌هایی می‌توانند باعث درد پستان شوند؟
درد پستان می‌تواند علل مختلفی داشته باشد، از جمله:
تغییرات هورمونی و ماستودینیا
التهاب یا عفونت پستان
آبسه
ماستوپاتی و تغییرات خوش‌خیم
در مواردی بیماری‌های جدی‌تر که نیاز به ارزیابی دارند
وجود توده در پستان چه زمانی نیاز به بررسی فوری دارد؟
هر توده جدید پستان باید ارزیابی شود، به‌ویژه اگر سفت، ثابت، بدون درد یا همراه با تغییر پوست، ترشح خونی از نوک پستان یا تغییر شکل پستان باشد.
توده پستان چگونه بررسی و درمان می‌شود؟
روش برخورد به ماهیت توده بستگی دارد. توده‌های خوش‌خیم ممکن است فقط پیگیری شوند، در حالی که یافته‌های نامشخص یا مشکوک به سونوگرافی، MRI، نمونه‌برداری یا ارزیابی جراحی نیاز دارند.
فیبروآدنوم چیست؟
فیبروآدنوم یکی از توده‌های خوش‌خیم شایع پستان است که از بافت غددی و همبند تشکیل می‌شود و بیشتر در سنین جوان‌تر دیده می‌شود.
ماستودینیا چیست؟
ماستودینیا به درد پستان، به‌ویژه درد دوره‌ای مرتبط با چرخه قاعدگی، گفته می‌شود. این وضعیت به‌تنهایی به معنای افزایش خطر سرطان پستان نیست.
خودآزمایی پستان چگونه انجام می‌شود؟
آشنایی با ظاهر و قوام طبیعی پستان‌ها می‌تواند به شناسایی تغییرات جدید کمک کند. در صورت مشاهده توده یا تغییر غیرعادی، به‌جای اتکا به خودآزمایی باید ارزیابی پزشکی انجام شود.
برای درد پستان چه بررسی‌هایی ممکن است لازم باشد؟
بسته به سن و علائم، بررسی ممکن است شامل معاینه بالینی، سونوگرافی، ماموگرافی و در موارد خاص MRI یا آزمایش‌های تکمیلی باشد.
BI-RADS چیست و چه معنایی دارد؟
BI-RADS سیستم استاندارد گزارش تصویربرداری پستان است و یافته‌ها را از 0 تا 6 دسته‌بندی می‌کند:
0: نیاز به تصویربرداری تکمیلی
1: طبیعی
2: یافته خوش‌خیم
3: احتمالاً خوش‌خیم و نیازمند پیگیری
4: مشکوک و معمولاً نیازمند نمونه‌برداری
5: بسیار مشکوک به بدخیمی
6: بدخیمی تأییدشده با پاتولوژی
چه روش‌هایی برای تصویربرداری پستان وجود دارد؟
ماموگرافی، سونوگرافی و MRI پستان سه روش اصلی هستند. انتخاب روش به سن، تراکم پستان، علائم، سابقه بیماری و وجود پروتز بستگی دارد.
در صورت شک به سرطان پستان چه بررسی‌هایی ممکن است انجام شود؟
ارزیابی می‌تواند شامل این موارد باشد:
ماموگرافی
سونوگرافی
MRI پستان
بیوپسی با هدایت تصویربرداری
تصویربرداری مرحله‌بندی مانند CT یا PET/CT در موارد لازم
اسکن استخوان یا بررسی غدد لنفاوی بر اساس مرحله بیماری
آیا برای بررسی توده پستان به معرفی‌نامه پزشک نیاز است؟
شرایط پذیرش و نیاز به درخواست پزشک به نوع بررسی و مقررات مرکز بستگی دارد. با این حال، وجود توده جدید یا تغییر مشکوک در پستان باید بدون تأخیر ارزیابی پزشکی شود.
قلب
CHD به چه معناست؟
CHD مخفف Coronary Heart Disease یا بیماری عروق کرونر قلب است؛ وضعیتی که در آن خون‌رسانی به عضله قلب به دلیل تنگی یا انسداد عروق کرونر کاهش می‌یابد.
بیماری عروق کرونر چگونه ایجاد می‌شود؟
رسوب چربی، کلسترول و کلسیم در دیواره عروق کرونر می‌تواند باعث تشکیل پلاک و تنگ‌شدن رگ‌ها شود و خون‌رسانی به عضله قلب را کاهش دهد.
برای بررسی بیماری عروق کرونر چه روش‌هایی وجود دارد؟
بسته به شرایط بیمار، بررسی‌ها می‌توانند شامل این موارد باشند:
CT آنژیوگرافی عروق کرونر
اسکن پرفیوژن یا سینتی‌گرافی میوکارد
رادیوگرافی قفسه سینه در موارد لازم
سایر تست‌های قلبی طبق نظر متخصص
برای بررسی آنژین صدری چه تصویربرداری‌هایی ممکن است انجام شود؟
بسته به احتمال بیماری و شرایط بیمار، CT کرونری، سینتی‌گرافی میوکارد، MRI قلب یا سایر بررسی‌های قلبی ممکن است درخواست شود.
در صورت شک به سکته قلبی چه باید کرد و چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
شک به سکته قلبی یک وضعیت اورژانسی است و باید فوراً به اورژانس مراجعه شود. تصویربرداری‌هایی مانند CT کرونری یا اسکن پرفیوژن قلب در شرایط انتخاب‌شده و پس از ارزیابی اولیه پزشک کاربرد دارند.
سینتی‌گرافی میوکارد چیست؟
سینتی‌گرافی میوکارد یک روش پزشکی هسته‌ای برای بررسی خون‌رسانی، زنده‌بودن و عملکرد عضله قلب است و معمولاً تصاویر در حالت استراحت و گاهی تحت استرس تهیه می‌شوند.
در صورت شک به بیماری کرونر چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
بررسی می‌تواند بر اساس نظر متخصص شامل موارد زیر باشد:
CT قفسه سینه در موارد لازم
CT آنژیوگرافی کرونر
سینتی‌گرافی میوکارد
سایر تست‌های عملکردی قلب
در صورت شک به تنگی داخل استنت چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
انتخاب روش به نوع، قطر و محل استنت و علائم بیمار بستگی دارد. CT کرونری، آزمون‌های پرفیوژن قلب یا آنژیوگرافی تهاجمی ممکن است بر اساس نظر متخصص استفاده شوند.
شکم و لگن
استئونکروز چیست؟
استئونکروز به مرگ بخشی از بافت استخوان در اثر اختلال خون‌رسانی گفته می‌شود. این وضعیت می‌تواند در هر سنی رخ دهد و در صورت پیشرفت باعث درد و تخریب مفصل شود.
علت‌های استئونکروز چیست؟
اختلال خون‌رسانی استخوان می‌تواند پس از آسیب، برخی بیماری‌ها، مصرف بعضی داروها یا عوامل دیگر رخ دهد. علت دقیق در هر بیمار باید جداگانه بررسی شود.
علائم معمول استئونکروز چیست؟
درد در ناحیه درگیر، کاهش دامنه حرکت و گاهی تجمع مایع مفصلی از علائم ممکن است. در مراحل اولیه ممکن است علائم خفیف یا حتی غایب باشند.
استئونکروز چگونه درمان می‌شود؟
درمان به محل و مرحله بیماری بستگی دارد و می‌تواند از کاهش فشار و محدودکردن فعالیت تا جراحی متغیر باشد. MRI در تشخیص زودهنگام و تعیین وسعت درگیری اهمیت دارد.
سنگ کلیه چیست؟
سنگ کلیه از تجمع و کریستالیزه‌شدن مواد موجود در ادرار تشکیل می‌شود و می‌تواند در کلیه یا مسیر ادراری قرار گیرد. کم‌آبی یکی از عوامل مهم افزایش خطر تشکیل سنگ است.
برای بررسی سنگ کلیه چه روش‌هایی وجود دارد؟
روش‌های رایج عبارت‌اند از:
سونوگرافی کلیه و مجاری ادراری
سی‌تی‌اسکن بدون تزریق در موارد مناسب
رادیوگرافی برای بعضی انواع سنگ
کولیک چیست؟
کولیک به درد شدید و موج‌داری گفته می‌شود که معمولاً در اثر انقباض یک عضو توخالی یا انسداد مسیر ایجاد می‌شود؛ کولیک کلیوی یکی از نمونه‌های شایع آن است.
در صورت کولیک چه بررسی‌هایی ممکن است انجام شود؟
بسته به علت احتمالی، سونوگرافی، CT، رادیوگرافی و در موارد خاص MRI می‌توانند برای بررسی استفاده شوند.
برای درد شکم چه تصویربرداری‌هایی ممکن است انجام شود؟
انتخاب روش به محل درد، سن، جنس، بارداری و علائم همراه بستگی دارد. سونوگرافی، CT، MRI و در موارد خاص رادیوگرافی یا بررسی‌های اختصاصی لگن از گزینه‌ها هستند.
در صورت شک به متاستاز تومور نورواندوکرین چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
بررسی مرحله‌بندی می‌تواند شامل این موارد باشد:
CT
MRI
PET/CT با رادیوداروی مناسب
SPECT/CT گیرنده سوماتواستاتین در موارد انتخاب‌شده
در صورت شک به متاستاز کارسینوم نورواندوکرین چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
CT، MRI، PET/CT و تصویربرداری گیرنده سوماتواستاتین از روش‌هایی هستند که بر اساس نوع تومور و نظر پزشک برای مرحله‌بندی استفاده می‌شوند.
برای بررسی متاستاز سرطان کولون چه روش‌هایی وجود دارد؟
روش‌های تصویربرداری ممکن است شامل این موارد باشند:
CT
MRI به‌ویژه برای بررسی کبد
PET/CT در موارد انتخاب‌شده
MRI با ماده حاجب اختصاصی کبد در شرایط مناسب
در صورت شک به تنگی شریان کلیه چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
سونوگرافی داپلر، CT آنژیوگرافی، MR آنژیوگرافی و در موارد خاص آنژیوگرافی تهاجمی می‌توانند برای بررسی شریان‌های کلیه استفاده شوند.
در فشار خون شریانی مشکوک به علت کلیوی چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
در صورت شک به علت عروقی یا کلیوی فشار خون، ممکن است CT یا MR آنژیوگرافی شریان‌های کلیه، سونوگرافی داپلر و برخی آزمون‌های عملکرد کلیه یا پزشکی هسته‌ای درخواست شود.
برای بررسی نارسایی کلیه چه روش‌هایی وجود دارد؟
سونوگرافی کلیه، آزمایش‌های عملکرد کلیه و در موارد انتخاب‌شده اسکن کلیه یا تصویربرداری عروق کلیوی می‌توانند برای بررسی علت و عملکرد کلیه استفاده شوند.
در صورت شک به آپاندیسیت چه تصویربرداری‌هایی وجود دارد؟
سونوگرافی اغلب یکی از روش‌های اولیه، به‌ویژه در افراد جوان است. CT در بزرگسالان و موارد مبهم دقت بالایی دارد و MRI می‌تواند در شرایط خاص مانند بارداری به کار رود.
در صورت شک به سرطان آلت تناسلی چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
MRI، CT، سونوگرافی و در موارد خاص PET/CT می‌توانند برای ارزیابی موضعی یا مرحله‌بندی بیماری استفاده شوند. برنامه تصویربرداری باید توسط تیم درمان تعیین شود.
در صورت شک به سرطان تخمدان چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
سونوگرافی لگن، CT و MRI از روش‌های اصلی هستند و PET/CT در برخی شرایط برای مرحله‌بندی یا پیگیری مورد استفاده قرار می‌گیرد.
در صورت شک به فیبروم رحم چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
سونوگرافی شکمی یا واژینال معمولاً روش اولیه است. MRI لگن در مواردی که نیاز به بررسی دقیق‌تر اندازه، تعداد، محل یا برنامه‌ریزی درمان وجود دارد مفید است.
در صورت شک به تراتوم چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
بسته به محل تراتوم، سونوگرافی، CT و MRI برای مشخص‌کردن ساختار ضایعه استفاده می‌شوند و در شرایط خاص ممکن است PET/CT نیز درخواست شود.
پروستات
برای درد بیضه چه بررسی‌هایی ممکن است انجام شود؟
سونوگرافی بیضه همراه داپلر معمولاً روش اصلی برای بررسی درد بیضه است. CT یا MRI در شرایط خاص و بر اساس علت احتمالی ممکن است درخواست شوند. درد ناگهانی و شدید بیضه نیاز به ارزیابی فوری دارد.
در صورت شک به متاستاز سرطان پروستات چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
برای مرحله‌بندی یا بررسی متاستاز سرطان پروستات ممکن است از این روش‌ها استفاده شود:
CT
MRI
PET/CT با PSMA
اسکن‌های SPECT/CT یا استخوان بر اساس شرایط بیمار
ستون فقرات
اسکولیوز چیست؟
اسکولیوز به انحنای جانبی ستون فقرات همراه با چرخش مهره‌ها گفته می‌شود. شدت و روند آن در افراد مختلف متفاوت است و ارزیابی منظم می‌تواند در برنامه‌ریزی درمان کمک کند.
چه انواعی از اسکولیوز وجود دارد؟
اسکولیوز می‌تواند ایدیوپاتیک باشد، یعنی علت مشخصی نداشته باشد، یا ثانویه به ناهنجاری مادرزادی، بیماری عصبی‌عضلانی، آسیب یا بیماری‌های دیگر ایجاد شود.
علت‌های اسکولیوز چیست؟
علل یا عوامل مرتبط می‌توانند شامل موارد زیر باشند:
ناهنجاری‌های مادرزادی
بیماری‌های عضلانی یا عصبی
بیماری‌های سیستمیک
آسیب‌ها
اختلالات ساختاری یا رشدی
در برخی موارد علت ناشناخته است
اسکولیوز چگونه درمان می‌شود؟
درمان به سن، میزان انحنا، رشد باقی‌مانده و علائم بستگی دارد و می‌تواند شامل پیگیری، فیزیوتراپی، بریس یا در موارد شدید جراحی باشد.
برای بررسی اسکولیوز چه تصویربرداری‌هایی وجود دارد؟
رادیوگرافی ایستاده کل ستون فقرات برای اندازه‌گیری زاویه Cobb روش اصلی ارزیابی انحناست. در موارد خاص، MRI برای بررسی نخاع یا علل ثانویه درخواست می‌شود.
ندول روماتوئید چیست؟
ندول روماتوئید یک توده زیرجلدی است که می‌تواند در بیماران مبتلا به آرتریت روماتوئید، معمولاً در نقاط تحت فشار مانند اطراف آرنج، ایجاد شود.
برای بررسی ندول روماتوئید چه روش‌هایی وجود دارد؟
سونوگرافی و MRI می‌توانند برای بررسی ساختار توده و ارتباط آن با بافت‌های اطراف استفاده شوند. تشخیص قطعی در موارد غیرمعمول ممکن است نیاز به بررسی بیشتر داشته باشد.
فاکتور روماتوئید چیست؟
فاکتور روماتوئید یا RF یک آنتی‌بادی قابل اندازه‌گیری در خون است که در ارزیابی برخی بیماری‌های روماتیسمی، به‌ویژه آرتریت روماتوئید، استفاده می‌شود اما به‌تنهایی تشخیص‌دهنده نیست.
دیسک بین‌مهره‌ای چیست؟
دیسک بین‌مهره‌ای ساختاری انعطاف‌پذیر و غضروفی بین مهره‌هاست که به توزیع فشار و حرکت ستون فقرات کمک می‌کند.
در فتق دیسک چه اتفاقی می‌افتد؟
در فتق دیسک، بخشی از ماده دیسک از محدوده طبیعی خارج می‌شود و ممکن است به ریشه‌های عصبی فشار وارد کند. درد تیرکشنده، گزگز، بی‌حسی یا ضعف عضلانی از علائم احتمالی است.
برای بررسی فتق دیسک چه روش‌هایی وجود دارد؟
MRI معمولاً بهترین روش برای بررسی دیسک‌ها و اعصاب است. CT در بعضی شرایط کاربرد دارد و روش‌های مداخله‌ای مانند تزریق هدفمند برای کنترل درد ممکن است با هدایت تصویربرداری انجام شوند.
پرولاپس چیست؟
پرولاپس به جابه‌جایی غیرطبیعی یک عضو یا بخشی از آن از موقعیت طبیعی گفته می‌شود. این اصطلاح می‌تواند برای ساختارهای مختلف بدن، از جمله دیسک یا اندام‌های لگنی، به کار رود.
برای بررسی پرولاپس چه روش‌هایی وجود دارد؟
نوع تصویربرداری به عضو درگیر بستگی دارد و می‌تواند شامل MRI، CT، سونوگرافی یا رادیوگرافی باشد.
لومبواسیاتیکا چیست؟
لومبواسیاتیکا به درد کمر گفته می‌شود که ممکن است به باسن یا پاها انتشار پیدا کند. علل شایع شامل تغییرات فرسایشی، گرفتگی عضلات یا فشار بر ریشه‌های عصبی است.
علائم لومبواسیاتیکا چیست؟
علائم می‌توانند شامل این موارد باشند:
درد پایین کمر
درد تیرکشنده به پا
بی‌حسی یا گزگز
ضعف عضلانی
اختلال کنترل ادرار یا مدفوع همراه با درد کمر یک علامت هشدار و نیازمند ارزیابی فوری است.
برای بررسی لومبواسیاتیکا چه تصویربرداری‌ای انجام می‌شود؟
در صورت وجود علائم عصبی یا شک به فتق دیسک، MRI ستون فقرات کمری یکی از مهم‌ترین روش‌های تصویربرداری است.
برای درد کمر چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
بر اساس علائم و مدت درد ممکن است رادیوگرافی، تصاویر عملکردی، CT یا MRI درخواست شود. بسیاری از کمردردهای ساده در شروع به تصویربرداری فوری نیاز ندارند مگر اینکه علائم هشدار وجود داشته باشد.
در صورت شک به متاستاز استخوانی یا ستون فقرات چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
MRI، CT، رادیوگرافی، PET/CT و اسکن‌های پزشکی هسته‌ای از روش‌هایی هستند که بسته به نوع سرطان و محل درگیری برای مرحله‌بندی استفاده می‌شوند.
برای بررسی متاستاز استخوان چه روش‌هایی وجود دارد؟
اسکن استخوان، PET/CT، MRI و CT از روش‌های رایج برای بررسی متاستاز استخوانی هستند. انتخاب روش به نوع تومور اولیه و سؤال بالینی بستگی دارد.
پاها
کیست بیکر چیست؟
کیست بیکر تجمع مایع در پشت زانو است که معمولاً در ارتباط با مشکلات داخل مفصل زانو ایجاد می‌شود. این کیست گاهی بدون علامت است و گاهی درد یا احساس فشار ایجاد می‌کند.
برای بررسی کیست بیکر چه روش‌هایی وجود دارد؟
سونوگرافی و MRI روش‌های مفیدی برای بررسی کیست بیکر و علت زمینه‌ای آن هستند. رادیوگرافی یا CT ممکن است برای ارزیابی مشکلات استخوانی همراه استفاده شود.
برای درد پس از تعویض مفصل ران یا زانو چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
رادیوگرافی معمولاً بررسی اولیه است. CT، MRI با پروتکل مناسب پروتز و در موارد خاص SPECT/CT یا PET/CT می‌توانند برای بررسی شل‌شدن، عفونت یا مشکلات اطراف پروتز کمک‌کننده باشند.
اصطلاحات عمومی پزشکی
بیوپسی چیست؟
بیوپسی یا نمونه‌برداری به برداشت مقدار کوچکی از بافت یا سلول برای بررسی پاتولوژی گفته می‌شود و برای تشخیص دقیق بسیاری از ضایعات کاربرد دارد.
بیوپسی در تشخیص بیماری‌های پستان چگونه استفاده می‌شود؟
در یافته‌های نامشخص یا مشکوک پستان، نمونه‌برداری می‌تواند با هدایت سونوگرافی، ماموگرافی یا MRI و معمولاً با بی‌حسی موضعی انجام شود.
درمان درد با هدایت تصویربرداری چه زمانی انجام می‌شود؟
تزریق‌های هدفمند اطراف عصب یا مفصل با هدایت سونوگرافی یا CT ممکن است برای برخی دردهای ناشی از فتق دیسک، آرتروز، گیر افتادگی تاندون یا درد پس از آسیب و جراحی انجام شوند.
درناژ چیست؟
درناژ مداخله‌ای است که طی آن با هدایت تصویربرداری یک سوزن یا کاتتر باریک وارد تجمع مایع غیرطبیعی می‌شود تا مایع تخلیه شود.
کاتتر عروقی یا کاتتر قلبی چیست؟
کاتتر یک لوله باریک و انعطاف‌پذیر است که می‌تواند از داخل عروق برای اندازه‌گیری فشار، تزریق ماده حاجب، رساندن دارو یا انجام مداخلاتی مانند استنت‌گذاری استفاده شود.
اینفیلتراسیون یا تزریق هدفمند چیست؟
در تصویربرداری مداخله‌ای، اینفیلتراسیون معمولاً به تزریق دقیق دارو در یک ناحیه کوچک مانند اطراف عصب، مفصل یا محل التهاب با هدایت CT یا سونوگرافی گفته می‌شود.
آنکو بورد چیست؟
آنکو بورد یا تومور بورد جلسه‌ای چندتخصصی است که در آن پزشکان رشته‌های مختلف درباره تشخیص و بهترین برنامه درمانی بیمار مبتلا به سرطان تبادل نظر می‌کنند.
آیا CT، MRI یا رادیوگرافی در افراد دارای پروتز و ایمپلنت قابل انجام است؟
بسیاری از پروتزها و ایمپلنت‌ها با تصویربرداری سازگارند، اما بعضی وسایل می‌توانند کیفیت تصویر را کاهش دهند یا برای MRI محدودیت ایمنی داشته باشند. مشخصات ایمپلنت و کارت آن را حتماً قبل از MRI ارائه کنید.
در آنژیوگرافی چه کاری انجام می‌شود؟
در آنژیوگرافی با تزریق ماده حاجب، عروق تصویربرداری می‌شوند و در برخی موارد می‌توان هم‌زمان اقدامات کم‌تهاجمی مانند بالون‌زدن یا گذاشتن استنت انجام داد.
چه تصویربرداری‌هایی برای غربالگری یا تشخیص زودهنگام استفاده می‌شوند؟
بسته به بیماری و گروه خطر، روش‌هایی مانند ماموگرافی، CT کم‌دوز ریه، سونوگرافی، MRI، اسکن‌های پزشکی هسته‌ای یا PET/CT ممکن است در برنامه‌های غربالگری یا تشخیص زودهنگام به کار روند. غربالگری باید طبق دستورالعمل مناسب هر فرد انجام شود.
آیا برای انجام تصویربرداری به مجوز یا تأیید خاصی نیاز است؟
نیاز به نسخه، معرفی‌نامه یا تأیید بیمه به نوع تصویربرداری و شرایط بیمه بستگی دارد. قبل از مراجعه، مدارک لازم را از پذیرش پردیس نور استعلام کنید.
برای بررسی شل‌شدن پروتز چه روش‌هایی وجود دارد؟
رادیوگرافی، CT، MRI با تکنیک کاهش آرتیفکت فلزی و در برخی شرایط SPECT/CT یا PET/CT می‌توانند برای بررسی شل‌شدن یا عوارض پروتز استفاده شوند.
آیا حساسیت به ماده حاجب خطرناک است؟
واکنش حساسیتی به ماده حاجب معمولاً خفیف است، اما به‌ندرت می‌تواند شدید باشد. سابقه حساسیت به ماده حاجب، آسم یا واکنش قبلی را حتماً پیش از تصویربرداری اعلام کنید.
ایمنی ماده حاجب به چه معناست؟
ماده حاجب فقط زمانی استفاده می‌شود که برای پاسخ به سؤال تشخیصی مفید باشد. نوع و مقدار آن بر اساس وضعیت کلیه، سابقه حساسیت، بیماری‌های زمینه‌ای و نوع تصویربرداری انتخاب می‌شود.
چرا قبل از تزریق ماده حاجب کراتینین بررسی می‌شود؟
کراتینین و eGFR برای ارزیابی عملکرد کلیه استفاده می‌شوند. در برخی بیماران، نتیجه این آزمایش‌ها در تصمیم‌گیری درباره تزریق ماده حاجب و انتخاب مقدار یا نوع آن اهمیت دارد.
عدم تحمل ید یا مشکلات تیروئید چه اهمیتی در تصویربرداری دارد؟
در برخی بیماری‌های تیروئید، تزریق ماده حاجب یددار نیاز به ارزیابی و احتیاط بیشتر دارد. سابقه پرکاری تیروئید یا واکنش قبلی به ماده حاجب را پیش از CT یا آنژیوگرافی اطلاع دهید.
بهداشت در بخش تصویربرداری به چه معناست؟
رعایت بهداشت شامل ضدعفونی تجهیزات و سطوح، استفاده صحیح از وسایل یک‌بارمصرف و رعایت دستورالعمل‌های کنترل عفونت برای کاهش انتقال عوامل بیماری‌زا است.
کارشناس یا مسئول بهداشت چه وظیفه‌ای دارد؟
مسئول بهداشت بر اجرای دستورالعمل‌های کنترل عفونت، نحوه ضدعفونی تجهیزات و آموزش کارکنان نظارت می‌کند.
حفاظت پرتویی چیست؟
حفاظت پرتویی یعنی استفاده از کمترین میزان پرتو لازم برای دستیابی به تصویر تشخیصی مناسب. اصل ALARA بر پایین نگه‌داشتن دوز تا حد معقول و ممکن تأکید دارد.
فیزیک‌پزشکی چه نقشی در تصویربرداری دارد؟
متخصص فیزیک پزشکی در کنترل کیفیت دستگاه‌ها، محاسبه و بهینه‌سازی دوز پرتو و ایمنی پرتویی در رادیولوژی، پزشکی هسته‌ای و پرتودرمانی نقش دارد.
سایکوانکولوژی چیست؟
سایکوانکولوژی حوزه‌ای میان‌رشته‌ای است که به حمایت روانی و اجتماعی بیماران مبتلا به سرطان و خانواده آن‌ها در طول تشخیص و درمان می‌پردازد.
تومور بورد چیست؟
تومور بورد جلسه‌ای چندتخصصی برای مرور وضعیت بیمار سرطانی است تا متخصصان رشته‌های مرتبط درباره گزینه‌های درمانی و ترتیب مناسب اقدامات تصمیم‌گیری مشترک داشته باشند.
رادیولوژی
رادیوگرافی یا X-ray چیست؟
رادیوگرافی با استفاده از اشعه X از داخل بدن تصویر ایجاد می‌کند. تفاوت جذب اشعه در استخوان، هوا و بافت نرم باعث تشکیل سایه‌های متفاوت در تصویر می‌شود.
اشعه X چگونه کار می‌کند؟
اشعه X نوعی پرتو یونیزان است که از بدن عبور می‌کند و با توجه به چگالی بافت‌ها به میزان متفاوت جذب می‌شود. دستگاه این تفاوت‌ها را ثبت کرده و تصویر ایجاد می‌کند.
رادیوگرافی برای چه نواحی و بیماری‌هایی استفاده می‌شود؟
رادیوگرافی به‌طور گسترده برای بررسی استخوان‌ها، شکستگی‌ها و قفسه سینه استفاده می‌شود. ماموگرافی نیز نوع تخصصی تصویربرداری با اشعه X برای پستان است.
فلوروسکوپی چیست و چه کاربردی دارد؟
فلوروسکوپی مجموعه‌ای از تصاویر سریع و پیوسته با اشعه X ایجاد می‌کند و امکان مشاهده حرکت یا هدایت برخی اقدامات را فراهم می‌سازد؛ از جمله بررسی دستگاه گوارش یا بعضی اقدامات عروقی.
چه روش‌هایی زیرمجموعه رادیولوژی هستند؟
رادیولوژی تشخیصی شامل روش‌هایی مانند رادیوگرافی، سونوگرافی، سی‌تی‌اسکن و MRI است و در برخی مراکز اقدامات مداخله‌ای نیز انجام می‌شود.
سونوگرافی چیست؟
سونوگرافی یک روش تصویربرداری بدون اشعه یونیزان است که با استفاده از امواج صوتی فرکانس بالا تصاویر اندام‌ها و بافت‌های بدن را ایجاد می‌کند.
سونوگرافی چگونه کار می‌کند؟
پروب سونوگرافی امواج صوتی را ارسال و بازتاب آن‌ها را دریافت می‌کند. دستگاه با پردازش این بازتاب‌ها تصویر ایجاد می‌کند. در داپلر می‌توان جهت و سرعت جریان خون را نیز ارزیابی کرد.
فرایند انجام رادیوگرافی یا سونوگرافی چگونه است؟
پس از پذیرش، اطلاعات بالینی و درخواست پزشک بررسی می‌شود و در صورت نیاز آماده‌سازی یا تعویض لباس انجام می‌گیرد. سپس تصویربرداری توسط کارشناس انجام و تصاویر برای تفسیر پزشکی ارسال می‌شوند.
چه انواع سونوگرافی‌هایی انجام می‌شود؟
سونوگرافی می‌تواند برای نواحی مختلف استفاده شود، از جمله:
شکم و لگن
تیروئید و غدد لنفاوی
بیضه، عضلات، تاندون‌ها و مفاصل
پستان
داپلر عروق گردن، شکم و اندام‌ها
آیا سونوگرافی در تصویربرداری پستان استفاده می‌شود؟
بله. سونوگرافی به‌ویژه در افراد جوان، پستان متراکم، بررسی کیست‌ها و تکمیل یافته‌های ماموگرافی کاربرد مهمی دارد.
برای بررسی استئوپنی چه روشی وجود دارد؟
اندازه‌گیری تراکم استخوان با روش DEXA یکی از روش‌های استاندارد ارزیابی کاهش تراکم استخوان و استئوپنی است.
برای بررسی پوکی استخوان چه روش‌هایی وجود دارد؟
DEXA روش اصلی سنجش تراکم استخوان است. رادیوگرافی یا CT در صورت شک به شکستگی یا عوارض استخوانی می‌توانند نقش تکمیلی داشته باشند.
برای کاهش تراکم استخوان چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
DEXA برای اندازه‌گیری کمی تراکم استخوان استفاده می‌شود و رادیوگرافی در صورت وجود درد، تغییر شکل یا شک به شکستگی می‌تواند اطلاعات تکمیلی بدهد.
در صورت شک به متاستاز بازال سل کارسینوما چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
در بیماری پیشرفته یا مواردی که احتمال انتشار مطرح است، CT، MRI، PET/CT یا سایر بررسی‌ها بر اساس محل ضایعه و نظر تیم درمان ممکن است درخواست شوند.
پزشکی هسته‌ای
فرایند انجام بررسی‌های پزشکی هسته‌ای چگونه است؟
معمولاً ابتدا رادیودارو متناسب با نوع بررسی آماده و به بیمار تجویز می‌شود، سپس پس از زمان لازم تصویربرداری با گاما کمرا، SPECT یا PET انجام و در پایان تصاویر توسط پزشک متخصص تفسیر می‌شوند.
بررسی‌های پزشکی هسته‌ای چگونه کار می‌کنند؟
مقدار کمی رادیودارو وارد بدن می‌شود و بر اساس عملکرد یا متابولیسم اندام در بافت‌ها توزیع می‌شود. دستگاه حساس به پرتو، توزیع رادیودارو را ثبت و به تصویر عملکردی تبدیل می‌کند.
چه بررسی‌هایی در پزشکی هسته‌ای انجام می‌شود؟
بررسی‌های متداول می‌توانند شامل موارد زیر باشند:
سینتی‌گرافی
SPECT و SPECT/CT
بررسی‌های تیروئید
اسکن‌های قلب و استخوان
بررسی عملکرد کلیه و برخی اندام‌های دیگر
آیا برای بررسی پزشکی هسته‌ای آمادگی خاصی لازم است؟
آمادگی به نوع اسکن بستگی دارد. برای بعضی بررسی‌ها ناشتا بودن، قطع کافئین یا تنظیم داروها لازم است. دستورالعمل دقیق باید هنگام تعیین وقت به بیمار اعلام شود.
سینتی‌گرافی چیست؟
سینتی‌گرافی تصویربرداری از توزیع یک رادیودارو در بدن با استفاده از گاما کمرا است و می‌تواند اطلاعاتی درباره عملکرد اندام‌ها، استخوان یا بافت‌های خاص ارائه دهد.
سینتی‌گرافی چقدر طول می‌کشد؟
مدت زمان به نوع اسکن و زمان تجمع رادیودارو بستگی دارد. بعضی اسکن‌ها بلافاصله شروع می‌شوند و برخی، مانند اسکن استخوان، ممکن است چند ساعت فاصله بین تزریق و تصویربرداری داشته باشند.
سینتی‌گرافی غدد بزاقی چه زمانی استفاده می‌شود؟
این روش برای بررسی عملکرد غدد بزاقی بزرگ و در مواردی مانند خشکی دهان، بیماری شوگرن یا ارزیابی قبل و بعد از برخی درمان‌ها کاربرد دارد.
مزیت SPECT/CT چیست؟
SPECT اطلاعات عملکردی و CT اطلاعات آناتومیکی را ارائه می‌کند. ترکیب آن‌ها می‌تواند محل دقیق‌تر یافته‌های غیرطبیعی را مشخص کند و دقت تفسیر را افزایش دهد.
SPECT/CT در چه مواردی استفاده می‌شود؟
SPECT/CT در حوزه‌هایی مانند بیماری‌های استخوان و مفصل، برخی بررسی‌های قلب، اختلالات عصبی، تیروئید و تومورهای خاص استفاده می‌شود.
چه انواع SPECT/CT ممکن است انجام شود؟
بسته به امکانات مرکز و اندیکاسیون، نمونه‌ها شامل این موارد هستند:
اسکن تیروئید
اسکن میوکارد
اسکن عملکرد کلیه
اسکن استخوان
بررسی گره لنفاوی نگهبان
اسکن گیرنده سوماتواستاتین یا PSMA
سینتی‌گرافی پاراتیروئید یا تمام بدن با ید
اندازه‌گیری تراکم استخوان با DEXA چگونه انجام می‌شود؟
DEXA با مقدار کمی اشعه X، تراکم معدنی استخوان را اندازه‌گیری می‌کند. آزمایش معمولاً در حالت درازکش انجام می‌شود، بدون درد است و دوز پرتو پایینی دارد.
آیا هزینه خدمات پزشکی هسته‌ای توسط بیمه پوشش داده می‌شود؟
پوشش هزینه به نوع خدمت، بیمه و قراردادهای مرکز بستگی دارد. برای اطلاع از خدمات قابل پوشش و مدارک لازم، با پذیرش پردیس نور تماس بگیرید.
PET/CT
PET چیست؟
PET یا توموگرافی گسیل پوزیترون یک روش پزشکی هسته‌ای است که با استفاده از رادیودارو فعالیت متابولیک بافت‌ها را نشان می‌دهد و می‌تواند ضایعات کوچک یا فعال را آشکار کند.
در PET از چه رادیوداروهایی استفاده می‌شود؟
یکی از رایج‌ترین رادیوداروها FDG نشاندار با فلوئور-۱۸ است که متابولیسم گلوکز را نشان می‌دهد. بسته به بیماری، رادیوداروهای اختصاصی دیگری نیز ممکن است استفاده شوند.
CT چیست؟
سی‌تی‌اسکن با استفاده از اشعه X تصاویر مقطعی از بدن ایجاد می‌کند. در برخی بررسی‌ها برای تفکیک بهتر عروق و بافت‌ها از ماده حاجب یددار استفاده می‌شود.
چه انواع CT ممکن است انجام شود؟
CT برای نواحی و اهداف مختلف کاربرد دارد، از جمله:
مغز و سر و سینوس‌ها
قفسه سینه و ریه
شکم و لگن
عروق و CT آنژیوگرافی
ستون فقرات، مفاصل و استخوان‌ها
مرحله‌بندی و پیگیری برخی سرطان‌ها
فرایند انجام PET/CT چگونه است؟
پس از پذیرش و بررسی آمادگی، رادیودارو تزریق می‌شود و بیمار برای مدت مشخصی استراحت می‌کند تا ماده در بدن توزیع شود. سپس تصویربرداری PET و CT انجام و تصاویر ترکیبی تفسیر می‌شوند.
مزیت ترکیب PET و CT چیست؟
PET فعالیت متابولیک و CT ساختار آناتومیکی را نشان می‌دهد. ترکیب این دو روش امکان تعیین دقیق‌تر محل ضایعه، مرحله‌بندی بیماری و ارزیابی پاسخ به درمان را فراهم می‌کند.
چه بررسی‌هایی با PET/CT انجام می‌شود؟
PET/CT بیشتر در انکولوژی برای تشخیص، مرحله‌بندی و ارزیابی پاسخ به درمان استفاده می‌شود و در برخی بیماری‌های مغز، عفونت یا التهاب نیز کاربرد دارد.
آیا PET/CT تحت پوشش بیمه است؟
پوشش هزینه PET/CT به نوع بیمه، اندیکاسیون و قراردادهای مرکز بستگی دارد. پیش از تعیین وقت، شرایط پرداخت و بیمه را با پذیرش پردیس نور بررسی کنید.
Staging یا مرحله‌بندی چیست؟
مرحله‌بندی به فرایند تعیین میزان گسترش یک سرطان در بدن گفته می‌شود و یکی از اطلاعات اصلی برای انتخاب روش درمان و ارزیابی پیش‌آگهی است.
در صورت شک به متاستاز سارکوم چه بررسی‌هایی وجود دارد؟
CT، MRI، PET/CT و در برخی موارد اسکن استخوان یا SPECT/CT برای بررسی گسترش سارکوم استفاده می‌شوند. نوع تصویربرداری بر اساس محل و نوع تومور انتخاب می‌شود.
MRI
MRI چیست؟
MRI یا تصویربرداری تشدید مغناطیسی با استفاده از میدان مغناطیسی قوی و امواج رادیویی تصاویر مقطعی با وضوح بالا ایجاد می‌کند و از اشعه X استفاده نمی‌کند.
تصویر MRI چگونه ایجاد می‌شود؟
میدان مغناطیسی باعث هم‌راستا شدن بخشی از پروتون‌های هیدروژن بدن می‌شود. پالس‌های رادیویی پاسخ این پروتون‌ها را تغییر می‌دهند و سیگنال حاصل توسط کویل‌ها دریافت و به تصاویر مقطعی تبدیل می‌شود.
آیا در MRI از ماده حاجب استفاده می‌شود؟
در برخی MRIها برای نمایش بهتر عروق، التهاب یا ضایعات از ماده حاجب بر پایه گادولینیوم استفاده می‌شود. نیاز به تزریق بر اساس نوع بررسی و نظر پزشک تعیین می‌شود.
چه نواحی‌ای را می‌توان با MRI بررسی کرد؟
MRI برای مغز و نخاع، ستون فقرات، مفاصل، پستان، شکم و لگن، کبد، کلیه‌ها، رحم و تخمدان‌ها، پروستات و عروق در پروتکل‌های مناسب کاربرد دارد.
فرایند انجام MRI چگونه است؟
پیش از MRI، وجود ایمپلنت و اجسام فلزی بررسی می‌شود و وسایل فلزی خارج می‌شوند. بیمار روی تخت دستگاه قرار می‌گیرد و باید هنگام تصویربرداری بی‌حرکت بماند؛ تصاویر سپس توسط پزشک تفسیر می‌شوند.
مدت انتظار برای نوبت MRI چقدر است؟
زمان دریافت نوبت به نوع MRI و ظرفیت مرکز بستگی دارد. برای اطلاع از نزدیک‌ترین زمان موجود با پذیرش پردیس نور تماس بگیرید.
آیا MRI تحت پوشش بیمه قرار می‌گیرد؟
پوشش هزینه MRI به نوع بیمه، درخواست پزشک و قراردادهای مرکز بستگی دارد. برای جزئیات دقیق، پیش از مراجعه وضعیت بیمه را از پذیرش پردیس نور استعلام کنید.
در صورت شک به ادم مغز استخوان چه بررسی‌ای انجام می‌شود؟
MRI یکی از حساس‌ترین روش‌ها برای تشخیص ادم مغز استخوان است و می‌تواند تغییرات داخل استخوان را پیش از ظاهرشدن در رادیوگرافی نشان دهد.
در صورت شک به شکستگی استخوان چه تصویربرداری‌هایی وجود دارد؟
رادیوگرافی معمولاً اولین بررسی است. در شکستگی‌های پیچیده CT و در شکستگی‌های مخفی یا آسیب بافت نرم MRI می‌تواند کمک‌کننده باشد؛ در برخی موارد خاص SPECT/CT نیز استفاده می‌شود.